PHÁT HUY SỨC MẠNH TỪ CON NGƯỜI VÀ THIÊN NHIÊN VIỆT NAM

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Tìm kiếm nâng cao
 
 
» Độc giả & Toà soạn
Cây Bạc hà

Sau khi đặc san NCTQ số 9 được phát hành, tác giả bài viết: “Nên chăng khôi phục lại việc sản xuất tinh dầu” (tr.30) đã nhận được điện thoại ông Nguyễn Quang Lộc, Giám đốc Công ty Phát triển tinh dầu và hương liệu Thành phố Hồ Chí Minh, gọi điện hỏi về kinh nghiệm tổ chức trồng và cất tinh dầu Bạc hà và đặc biệt nhấn mạnh vấn đề vì sao Bạc hà không phát triển như trước?

Thưa ông Nguyễn Quang Lộc,
Trước hết tôi xin cảm ơn ông về sự quan tâm đến Đặc san NCTQ. Tôi cũng rất vui khi NCTQ ngày càng phát huy tác dụng là cầu nối, góp phần cho dược liệu Việt Nam có điều kiện phát triển không ngừng.
Vấn đề ông đặt ra là một vấn đề lớn mà tôi chỉ có một vài kinh nghiệm ít ỏi. Để có thể thu thập được những điều bổ ích, có lẽ cần có một cuộc toạ đàm rộng rãi, với sự có mặt của GS-TS. Đỗ Tất Lợi, người đã từng chủ trì đề tài quốc gia về cây Bạc hà, và đã tổng kết khá đầy đủ về kỹ thuật cũng như  tổ chức sản xuất cây Bạc hà.
Trong bài viết vừa qua, tôi chỉ muốn xới lên một cây dược liệu đã cùng số phận với những cây thuốc khác, bị bỏ quên, đáng để chúng ta nuối tiếc.
Tuy nhiên để đáp ứng một phần nào yêu cầu của ông, tôi xin mạn phép thầy Đỗ Tất Lợi, nêu lên một số ý kiến cá nhân xung quanh cây Bạc hà.
 
Một vài đặc điểm cần lưu ý đối với cây Bạc hà
Bạc hà là cây thân thảo, ngắn ngày. Trong Đông y, thân lá của nó được dùng trong các thang thuốc xông, thuốc chén để trị các chứng cảm mạo phong hàn, nói chung là được dùng trong mảng thuốc Nam tự túc ở tuyến y tế cơ sở, với số lượng dược liệu không lớn. Trong công nghiệp, tinh dầu Bạc hà được dùng vào việc chế biến dầu xoa, cao xoa, bánh kẹo, rượu mùi, xà phòng, kem đánh răng, dầu gội đầu, trà Bạc hà, cà phê Bạc hà... với số lượng rất lớn. Trong trồng trọt đại trà, yếu tố cấu thành năng suất của Bạc hà là tinh dầu và Menthol. Mọi biện pháp kỹ thuật đều xoay quanh sản phẩm của nó là tinh dầu và Menthol, cho nên việc chọn giống có năng suất thân lá cao, hàm lượng tinh dầu và Menthol nhiều là khâu đầu tiên phải làm.
Bạc hà là cây ưa ẩm, không chịu được hạn và cũng không chịu được úng lụt, cho nên phải chọn đất trồng ở nơi cao ráo, thoát nước và gần nguồn nước tưới.
Bạc hà là cây phàm ăn, tinh dầu của nó nằm ở trong các lông tiết hai bên mặt lá, cuống lá và thân non. Muốn có nhiều tinh dầu phải có nhiều lá nên phải chọn nơi đất tơi xốp, sâu màu và tất nhiên phải đầu tư phân hữu cơ, phân đạm nhiều hơn cây trồng khác.
Bạc hà là cây chiếm đất canh tác nông nghiệp nên đương nhiên nó phải cạnh tranh với các cây trồng khác hợp với thổ ngơi ở đó. Nó phải cho thu nhập kinh tế cao thì mới tồn tại vì nông dân bây giờ được giao đất, giao rừng; khuynh hướng làm ăn có kinh tế bây giờ là lẽ thường tình, khác với thời kỳ bao cấp, chỉ cần trên giao nghĩa vụ là bà con phải trồng.
Ngày nay, người nông dân, để có sản phẩm nhiều, sản phẩm tốt, phải lao động kỹ thuật, khác với lao động thông thường vì vậy phải có cán bộ khoa học xuống hướng dẫn, huấn luyện và chỉ đạo thường xuyên, phải coi sản phẩm của bà con là sản phẩm của chính mình thì mới thu được kết quả tốt, mới tránh được thiệt hại không đáng xảy ra.
Bạc hà cho sản phẩm cuối cùng là tinh dầu và Menthol, người nông dân không thể ăn, hoặc đem ra chợ bán, càng không thể tự mình xuất khẩu. Cho nên công ty kinh doanh phải ký hợp đồng nghiêm chỉnh và bảo đảm tiêu thụ triệt để sản phẩm của người sản xuất. Rút kinh nghiệm mới gần đây: Công ty chè Kim Anh vận động huyện Đông Anh trồng hoa nhài nhưng không thu mua hết sản phẩm. Đài truyền hình Trung ương đã phát những thước phim trên màn ảnh nhỏ, nhìn cảnh bà con Đông Anh đổ hoa nhài xuống sông mà xót thương cho người sản xuất.
 
Về mặt kỹ thuật
Muốn thâm canh tăng năng suất, phải có một kỹ thuật liên hoàn nhưng xin nêu ba khâu cần chú ý nhất.
Một là thời vụ: Bạc hà có nhược điểm là gặp thời tiết nắng nóng thì sớm phát dục mặc dù bộ lá chưa được là bao, cho nên phải điều chỉnh vụ trồng sao cho từ lúc trồng đến lúc thu hoạch, Bạc hà có thời gian sinh trưởng dài nhất. ở mỗi vùng có khí hậu khác nhau thì thời vụ khác nhau. Vì vậy trước khi trồng đại trà nên trồng thử nhiều công thức thời vụ để tìm ra thời vụ tối ưu. Ngoài ra, khi đã kết luận được thời vụ tốt nhất, nên chủ động trồng ruộng giống, tương tự như ở đồng bằng Bắc Bộ, đồng bào thường có một ruộng dây khoai lang để có giống dây khoai lang trồng chính vụ, gọi là “gơ dây lang”.
Hai là chăm sóc, tưới cây: Đây là khâu khá quan trọng để cho Bạc hà sinh trưởng mạnh, cho ra bộ lá xum xuê. Vì là cây lấy lá, nên ngoài việc bón lót bằng phân chuồng hoai mục, khi tưới cây có thể pha loãng phân đạm “một lá” hoặc phân urê.
Ba là thu hoạch: Không nên thu hoạch sớm quá (lúc chưa ra nụ hoa) và cũng không nên thu hoạch muộn quá (lúc hoa rụng và cây bắt đầu tàn lụi). Thời gian thích hợp nhất để thu hoạch là lúc nụ hoa bắt đầu nở. Đặc biệt là không nên thu vào ngày mưa, hàm lượng tinh dầu sẽ bị giảm.
Thưa ông Nguyễn Quang Lộc
Những vấn đề tôi nêu trên, thực ra chỉ là những vấn đề rất đỗi bình thường, song chính nó cũng đã đem lại cho chúng tôi những bước thành công đáng mừng và cả những thất bại trong quá trình đi làm cây Bạc hà trước đây.
Kính thư,
Nguyễn Đình Cán   
                    
 NCTQ số 12
 

Gửi cho bạn   In 
Quay lại
Các tin đã đưa khác
 
  • Cây Cỏ ngọt (23/09/2006)
  •  
  • Cây Nhân sâm (21/09/2006)
  •  
  • Mơ lông (15/09/2006)
  •  
  • Ong bò vẽ (08/09/2006)
  •  
  • Lan hoa huệ (31/08/2006)
  •  
  • Trả lời bạn đọc về cây Tam thất (19/08/2006)
  •  
  • Về cây chè đắng ở Cao Bằng (05/08/2006)
  •  
  • Tam thất, vàng không đổi (05/08/2006)
  •  
  • Khói thuốc lá và người xung quanh (28/07/2006)
  •  
  • Mời đặt mua các ấn phẩm tại Toá soạn (11/07/2006)
  • TIN MỚI

    Còn đó... một cây nằm trong sách đỏ Việt Nam tại Hà Nội

    Thịt gà mái già bổ huyết trừ phong

    Cảm ơn CTQ, Qúy Thông tin.

    Những đại diện Dòng sản phẩm HERBA-V được VIMAMES đề xuất tham gia Sản phẩm Quốc gia

    Trà dược cho người ung thư đã phãu thuật hoặc hóa xạ trị

    Cần lắm những tấm lòng

    Tiếp tục tham gia đóng góp giúp đồng bào khắc phục hậu quả của bão lụt

    Thông tin gửi các cơ quan báo chí: HỘI NGHỊ “NÂNG CAO SỨC CẠNH TRANH CHO CÁC DOANH NGHIỆP NGÀNH DƯƠC LIỆU ”

    HỘI NGHỊ “NÂNG CAO SỨC CẠNH TRANH CHO CÁC DOANH NGHIỆP NGÀNH DƯƠC LIỆU ”

    Đăng ký thành viên

    Tên đăng nhập

    Mật khẩu

      » Đăng ký thành viên
      » Quên mật khẩu

    Tạp chí số mới

    CTQ số 167 (Kỳ 1, 13 tháng 11-2010).*Vị thuốc Phòng kỷ-nạn nhân của việc sử dụng tùy tiện Dược liệu và Đông y (Kỳ 1), *Bài thơ tặng bạn, *Mạch môn, *Chữa huyết áp cao do đàm thấp thịnh, *Một số bài thuốc kinh nghiệm trị ho, *Bách bộ, chữa ho, trị giun, *Mây nổi vèo bay, *Thuốc quý từ cây Lau, cây Sậy (Kỳ 1), *Diêu bông dược liệu kim từ điển (tt), *Vitamin C giúp sản xuất đúng các tế bào gốc, *Tu hài, loại hải sản quý hiếm giầu dinh dưỡng nhưng cần ăn thật chín, *Rau quả giảm nguy cơ ung thư, *Flavonoit chè xanh và Sức khỏe con người, *Bệnh ung thư là do hành vi của con người tạo ra, *Khám phá mới về cơ chế suy giảm miễn dịch ở người bệnh đái tháo đường, *Hạt điều chữa bệnh tiểu đường, *Dự báo tỷ lệ mắc tiểu đường ở Mỹ tăng cao, *Đời cha ăn nhiều mỡ, đời con dễ bị tiểu đường, *Những trường hợp không được dùng Nhân sâm, *Tập luyện Khí công nâng cao Khí - Lực(Kỳ 1),Tư âm, một phép chữa bệnh diệu kỳ, *Tuệ Tính đường Pháp Lâm (Đà Nẵng) 20 năm khám chữa bệnh cho người nghèo, *Người thầy thuốc với nghề "cứu nhân độ thế", *Khắc ghi dấu ấn về những người thầy trường Y, *Những người đi trước*Diễn ca Lễ hội đậm nét nhân văn,*Chùa Pháp Vân với kiến trúc hoa văn tuyệt diệu thời Lý Trần..

    Đặt mua báo, xin liên hệ với chị Phương Anh. ĐT 01279594876 - 04.39412397 hoặc các Điểm Bưu điện trong cả nước.

     

     

     

     

    Trưng cầu ý kiến

    Theo bạn thuốc bổ Đông y nên dùng vào mùa nào là thích hợp nhất?
    Mùa xuân
    Mùa hè
    Mùa thu
    Mùa đông
    Tổng số phiếu 2618

    Về đầu trang 

    New Page 1

    Copyright © 2005 - 2008

    Cơ quan chủ quản : Hội Dược liệu Việt Nam. Tổng biên tập: Tạ Ngọc Dũng.
    Giấy phép Bộ Văn hóa- Thông tin số 05/GP-BC ngày 10/01/2006.
    Địa chỉ: 26 Lương Ngọc Quyến - Hà Nội. Ban biên tập: 12 - Thiền Quang - Hà Nội. Tel: (04)62913274 - Fax: (04) 9363274.

    Email: nctq02@yahoo.com / hopthu@caythuocquy.info.vn

    Thiết kế & xây dựng bởi VNNetsoft